Evrilen nağmeler, ruhumu sardı

Müzik, yıllar ve dönemler değiştikçe gelişen ve evrilen bir sanat. Bugün bu sonsuz dönüşüm sürecine tüketiciler de katılmış durumda. Hem de en belirleyici faktör olarak. Bazı müzikleri beğeniyor, bazılarını satın alıyor, bazılarını duymaya dayanamıyoruz. Ve pazarlamaya değer bir müziğin işareti görüldüğünde, bir ürün haline getirilip öne çıkartıldığını fark ediyoruz.

Peki beğenilerimiz neye göre şekilleniyor ? Hangi tür müzikler hangi dinamiklerle dinleyiciler tarafından beğeniliyor ? Bu soruların tam bir açıklaması bulunamıyor olsa da, konuya Darvinci bir çözümleme getirmek üzere, Londra’daki Imperial College’dan Robert MacCallum önderliğindeki bir kaç “çılgın” bilim adamı bir araya gelmiş ve aslında bir yazılım olan “Darvinci Müzik Motoru”Devamı »

Madonna’dan Le Pen’e gamalı haç damgası

Irkçılıktan yakasını kurtarmayı bir türlü başaramayan Avrupa’da, aşırı milliyetçiler siyasi alanda da etkilerini artırıyorlar. Fransa’nın aşırı sağcılarını temsil eden Milliyetçi Cephe (Front National), uzun süre Jean Marie Le Pen önderliğinde siyasi arenada varlığını sürdürmüş, liderliğin baba Le Pen’den en küçük kızı Marine Le Pen‘e geçmesiyle, görünen çizgisinde bir değişime gitmişti. Avrupa Birliği içinde ırkçılığın siyasi örgütlenmesine karşı yasal engellemeler çıkarıldıkça, Almnaya’daki NPD gibi, Fransız Milliyetçi Cephe de daha yumuşak görüntü vermek üzere Marine Le Pen önderliğinde yeni bir söylem geliştirmişti.

İşte o Milliyetçi Cephe, Madonna‘yı dava etmek üzere harekete geçti. Sebepse, Madonna’nın Marine Le Pen’i alnında svastika halde gösteren bir videosu. Parti lideri Marine Le Pen, daha kısa bir süre önce Fransa başkanlık Devamı »

Yüce Google, zamanımızın Tantalos’unu cezalandırıyor

YouTube, hiç şüphesiz ki, video alanında en büyük ücretsiz hizmet sağlayıcı. Ama sadece vakit öldürmek isteyenler bu dev siteyi kullanmıyor; YouTube müzik severlerin de yoğun ilgisine mazhar olmakta. YouTube, sunucularında bulunan video kliplerinden kendi müzik listelerini hazırlayan, radyo ya da müzik kanalı gibi yayın yapan kullanıcılarla dolu. Ayrıca büyük küçük tüm müzik şirketleri, YouTube üzerinde kendi kliplerini yayınlatıyor, bu siteye bir dönemin MTV’si gibi yaklaşıyorlar. Ancak YouTube’un müzikseverler için oynadığı bu ulvi rol, telif hakları konusunda da bir büyük açık kapı anlamına geliyor. İhlallerle ilgili en ciddi sorunlardan biri, YouTube üzerindeki videoları, bizzat Devamı »

Motörhead’den soğuk bir bira

1975 yılında, Ian Fraser “Lemmy” Kilminster, bas gitarist olarak katıldığı gruptan, uyuşturucularla ilgili bir anlaşmazlık sebebiyle kovulunca, kendi yolunu çizmeye karar verir. Amfetamin bağımlıları için argoda kullanılan “Motörhead” kelimesini yeni grubuna isim olarak seçip, neredeyse kırk yıldır devam etmekte olan yolculuğuna başlar. Bugün altmış altı yaşında olan “Lemmy” ve ekibinin pek duracak gibi görünmediği ortada. Üstelik faaliyet alanlarını Devamı »

Müzikli ve yemekli, gecikmiş bir Bloomsday kutlaması

Geçtiğimiz cumartesi, yani 16 Haziran, Bloomsday‘di. James Joyce‘un başyapıtı Ulysses‘in kahramanı  Leopold Bloom‘un 16 Haziran 1904’te geçirdiği o uzun günün anısına 1954’ten (yani kitabın 50. yıldönümünden) bu yana her yıl kutlanan Bloomsday’de (Bloom’un Günü), Joyce severler Dublin’de toplanarak Bloom’un izinden gidiyor ve kahramanın Ulysses‘te uğradığı pub’larda biralar içiyor, romandan kostümler giyiyor, hatta maratonlar düzenliyorlar.

Ne yazık ki Joyce Türkçe haberlerde kutlamalardan ziyade telif sansasyonlarıyla yer almaya devam ediyor. Nitekim bu yıl Bloomsday’i hatırlayan pek olmadı — biz de bunu fırsat bilerek birkaç gün gecikmeli de olsa Joyce’u ve destanının başkahramanı Leopold Bloom’u sevdiğimiz blog‘ların yardımıyla anmak istedik. Melville House, Ulysses‘in “Sirenler” Devamı »

Glenn Miller’s Army Air Force Band 68 yaşında

Ecnebice D-Day olarak bilinen 6 Haziran 1944, modern dünya tarihinin en önemli günlerinden birine işaret eder. Amerika Birleşik Devletleri, yeni dünyanın efendisi kalmak istiyorsa Avrupa’yı Almanlardan, Asya’yı da Japon istilasından kurtarmak zorunda olduğunu kabullenir. General Dwight Eisenhower komutasındaki müttefik kuvvetler, işte tam da bu tarihte Avrupa’ya, Normandia kıyılarına yönelik çıkartma harekatına başlar.Devamı »

The Beatles: albüm, konser, sergi

Haziranın başı The Beatles’ın pop müziği değiştiren albümleri “Sgt Peppers Lonely Hearts Club Band“in çıkışının yıldönümüydü. İlk defa şarkı sözlerinin şimdi çoktan alıştığımız tarzda basılıp albüme eklendiği, yine ilk defa şarkıların arasında duraklama olmayan albümün müzik tarihindeki önemiyle ilgili şu uzun, bol anektodlu, pek detaylı yazıya bakabilirsiniz. Paul McCartney’nin nasıl olup da bu yenilikçi albümü tasarladıklarının açıklamasını oradan kısaltarak çeviriyoruz:

The Beatles olmaktan çok sıkılmıştık. Artık genç oğlanlar değildik, artık adam olmuştuk. Bütün bu gençlik meseleleri, o bağırış çağırışlar çoktan bitmişti. Üstelik artık kendimizi çıkıp şarkı söyleyen performansçılar olarak değil, sanatçı olarak görüyorduk. John ve ben yazıyordum, George yazıyordu, filmler yapmıştık, John kitaplar yazmıştı. Artık sanatçı Devamı »

İsrail’de bir Wagner vakası

19. yüzyılın büyük Alman bestecilerinden Richard Wagner, “Die Walküre”, “Der fliegende Holländer”, “Tannhäuser” gibi büyük operaları kadar, oldukça tartışmalı karakteriyle de bilinir. O kadar tartışmalıdır ki, Friedrich Nietzsche, müzisyenin ölümünden hemen sonra Der Fall Wagner (Wagner Vakası) adlı bir kitap yazar. Tartışmaların odağında olmasının en önemli sebebi, Wagner’in Yahudi karşıtı ırkçı söylemleridir elbette.

Aslında, eski kıtada yükselmekte olan ve pek çok devletin bölünüp yenilerinin oluşmasına, oradan da milyonlarca insanın ölümüne sebep olacak iki büyük küresel savaşa giden yolu açan milliyetçilik, dönemin hâkim ideolojisiydi. Ve milli birliğini Otto von Bismarck‘ın iktidarında oldukça Devamı »

Yurtta metal, cihanda metal II: Özal Türkiye’sinde heavy metalin sarp patikası

Turgut Özal

70’ler boyunca içine kapanık bir ülke olan Türkiye, 80 darbesinden sonra Turgut Özal hükümeti iktidarında dünyaya entegre olma çabalarında, aslında oldukça şaşırtıcı bir çabuklukta hareket etmekteydi. Henüz glasnost ve perestroykadan ibaret küreselleşme dalgasının gelmekte olduğunu çok iyi gören, vizyonlu bir politikacı olan Özal, yeni bir paradigmayla hareket etmekte, cumhuriyet tarihinin kurumlarıyla doğrudan çatışmayı göze alamasa da (bu konudaki asıl kapışmayı ANAP iktidarından yaklaşık on beş yıl sonra hükümet olacak AKP ve Recep Tayyip Erdoğan’a bırakacaktır), darbenin getirdiği askeri vesayet altındaki Türk siyasetinde oldukça radikal hamleler yapmaktaydı. “Benim memurum işini bilir”, ya da “anneanneme şeyimi takar dürttürürüm sizi” gibi dikkat çekici(!) demeçlerin sahibi başbakan, bir yandan fırsatçılığı kitlelere ve bireylere yayarken, diğer yandan kapitalist dünyayla bütünleşmeyi sağlamaktaydı. Ferhan Şensoy, bu dönemi Köşedönücü dizisinde pek güzel Devamı »

İranlı müzisyen olmak zor

İran’da “Büyük Ayetullah” sıfatına sahip Nasser Makarem Şirazi, Almanya’da yaşayan rap müzisyeni Shahin Najafi hakkında ikinci ölüm fetvasını da çıkarttı. Tabnak haber ajansına göre, geçtiğimiz hafta bir başka “Büyük Ayetullah”, Lotfollah Safi-Golpaygani tarafından çıkarılan fetva, Najafi’nin ölümünü garanti altına almaya yetmeyince, ikinci fetvayı çıkarmak gerekti. Fetvaların çıkmasına sebep olarak, müzisyenin, On İki İmam‘dan biri olan Ali Naki‘ye şarkıları yoluyla hakaret etmesi gösterildi.Devamı »

Yurtta metal, cihanda metal I: Heavy metalin gençlik iksiri

Black Sabbath

Sert, erkeksi, post-apokaliptik serserileri andıran görünümleri, vahşi sahne şovları ve bol distortion‘lı şarkılarıyla heavy metalciler, 80’li yılların akıllardan çıkmayan müzikal karakterleriydi. Rock yıldızları haşarı, çılgın, eğlence düşkünüyken, heavy metalciler sert, kaba ve gerçekten öfkeliydiler. Müzik tarihinde benzeri olmayan bir şekilde tepki aldılar ve yine eşsiz bir şekilde benimsendiler. Tartışmalar, heavy metal müziğinin ve tarzının mantığı, kalitesi ve tehlikeleri üzerinde, bir sonuca varmaksızın yıllarca sürdü gitti. Aslında, geçen yıllar sonunda değişen pek bir şey yok, hâlâ öyleler ve aynı klişeler bugün de popüler olmaya devam ediyor.Devamı »

Şampiyonların barok sofrası

Büyük koronun “The Champions!” nakaratını yüksek perdeden seslendirdiği o anı artık tüm dünya biliyor. Günümüz dünyasının ortalama insanları rock, pop, elektronik ya da güncel türleri takip etse de, barok dönemin büyük üstadı Georg Friedrich Händel’i, ismen değilse bile, tek bir eseri aracılığıyla tanımayan pek yok. O, UEFA Avrupa Futbol Şampiyonlar Ligi organizasyonunun resmi parçasının bestecisi.

90’lı yılların başında Şampiyonlar Ligi organizasyonu kurulurken, bu ligin alametifarikası olacak güçlü bir meoldi aranmaktaydı. İngiliz film müzisyeni Tony Britten, Händel’in eserlerinden neşeli bir parça Devamı »

Tanışınız: Drinkify

Tanışınız: köşesinde sevdiğimiz farklı siteleri tanıtıyoruz. Şu ana kadar filmlerin renklerini sergileyenlerden, natürmortlardan ilhamını alan yemek tariflerine kadar kesişen alanlardan örnekler sunduk. Bu Tanışınız: köşesinde yine bu tür bir melez işle karşınızdayız.

Söylediklerine göre alkol dolu 24 saat içinde @leyink@han ve @flaneur tarafından Music Hack Day Boston 2011‘de kurulan Drinkify‘a (serbest çevirmek gerekirse İçecekleştir, denilebilir), “Ben bu müziği dinliyorum, bunun yanında ne içsem, hatta ne kadar Devamı »

Çiçek açmış Lili Marleen’in gölgesinde

Avrupa tarihi savaşlarla doludur, kimisi asırlarca süren savaşlara, tarihi düşmanlıklara sahne bir kıtadır bu yaşlı anakara. Ama tüm dünyayı da işin içine katarak yaşayacakları ve yaşatacakları en büyük acıları 20. yüzyıla saklamıştır Avrupalılar. Avrupa Birliği adlı siyasi bir cüceyi doğuracak o ateşten yıllar, sıradan insanların sıra dışı hikâyelerinin tarihe kaydedildiği yıllardır aynı zamanda. Lale Andersen, […]

Nancy Reagan, Miles Davis ve etli kuru fasulye

Güzel adamlardandır Miles Davis. Müziği bir yana, kendisi de güzel giyinir, kayıtlardan gördüğümüz kadarıyla güzel bakar. Hem bir trompetçi hem de besteci. Caz dinleyip Miles Davis dinlemeyen yoktur herhalde. Bu The Guardian yazısında sadece kıyafetlerini anlatan uzun bir paragraf bulabilirsiniz. Blues Brothers tarzından, Avrupalı terzilerin elinden çıkma takımlara, funk kıyafetlere Miles Davis bir dönemi tüm renkleriyle yaşamış. Ayrıca John Lennon’la basketbol oynamışlığı bile var. Yok canım, demeyin, videoya bir bakın:Devamı »

SERBEST’ten Istanbul Jazz Center’a tepki

Serbest Müzisyenler ve Yapımcılar Derneği, kısaca SERBEST, Uraz Kıvaner‘in şiddet görmesi üzerine, uzun zamandır çok fazla şikâyet aldıklarını söyledikleri Istanbul Jazz Center adlı mekâna ve sahibi Aytek Şermet’e tepki göstermek adına boykot kararı aldı. Yaşanan hadise ayrıntılı anlatılmış olmasa da, Istanbul Jazz Center görünüşe göre müşterilerinin de epey şikâyetçi olduğu bir işletme. SERBEST’in basın duyurusunun tamamı ile duyuruyu imzalayan sanatçıların listesini aşağıda bulabilirsiniz.

Son yıllarda canlı performans mekanlarının artmasıyla İstanbul neredeyse eski görkemli günlerine geri dönüyor. Ancak mekanlar ve müzisyenler arasında genel bir anlaşma bulunmadığından ne yazık ki tüm iletişim ve dolayısıyla da sorunlar kişisel kriterler ve keyfi Devamı »

Pop müziğe reklam ve sponsorlukların gölgesi düşerse

Steve Jobs, Björk‘ü bizzat cep telefonundan arayıp, Apple reklamlarında bazı parçalarını kullanmak istediğini ifade ederken, çok kesin bir “hayır” cevabı almayı muhtemelen beklemiyordu. Ama sonuç tam da böyle oldu. Jobs’u, dolayısıyla yüklü bir miktar parayı reddetmekte tereddüt etmeyen İzlandalı müzisyen, o günlerde, “Geri kafalı bir serseri olduğum için, ne bir şarkımı reklam müziği için veririm ne de bir turneme sponsor alırım. Bir reklam filminde kendi müziğini duymak, bir müzisyen için utanç verici,” diyerek radikal tavrını açıkça ifade ediyordu.

Ancak bu tavrını uzun süre devam ettirmesi mümkün olmadı. Reklam endüstrisinden ve sponsorluk mekanizmasından uzak kalmak, bugün sadece kişisel bir tercih olmaktan çıkmış durumda. Çünkü pek çok müzisyen için geleneksel kazanç kaynağı olan albüm satışları 2000’lerin Devamı »

Radyo efsanesi John Peel’in koleksiyonu internete aktarılıyor

Pamuk tüccarlığı, gazetecilik, 60’ların delikli kartlarıyla çalışan bilgisayarları üzerinde programcılık gibi envai çeşit işten sonra, bir ömür boyu sürecek radyoculuk hayatı, John Peel’i bir efsaneye dönüştürmüştü. Amerika, Dallas’ta başlayan ve 1967’den hayatını kaybettiği 2004 yılına kadar devam eden kariyerinde, kimler onun huzurunda müziğini icra etmedi ki ? Syd Barrett‘lı kadrosuyla Pink Floyd ve David Bowie, BBC Radio 1 kanalındaki “Top Gear” adlı programın ilk konuklarındandı.Devamı »

Punklar öldü mü, ıssız acun kaldı mı?

Sex Pistols 70’lerin en önemli müzikal fenomenlerinden biriydi. Solistleri John Lydon (Johnny Rotten sahne adıyla tanınırdı), türlü türlü çılgınlıklarıyla gerçek bir “punk” olarak bilinirdi. O yıllarda, muhafazakâr İngiltere’ye anarşi getirmek istediğini olur olmaz her yerde duyurur, kraliyet ailesine pek edepsiz kelimelerle dil uzatırdı. Bir zamanların cüretkâr ve sarkastik denilebilecek anti kahramanı, yaşı kemale erdiğinden olsa gerek, artık daha hassas ve duyarlı bir kişiye dönüşmüş.

NME dergisiyle yaptığı söyleşide, John Lydon, geçtiğimiz yaz İngiltere’yi birbirine katan isyancıların çıkarttığı olayların, çok daha kötülerinin habercisi olduğunu söyledi. Hükümetin durum karşısındaDevamı »

Yumuşak G

Ankara hareketleniyor. Daha önce, internetin en genç e-dergilerinden Ankaralı Zezine‘in ilk sayısını müjdelemiştik. (Burada Fatih Al’la yapılmış bol bol Ankara konuşulan bir söyleşi bulabilirsiniz.) Gittikçe grileşen Ankara’nın renkli e-dergisi oldu diye sevinirken geçen haftalarda Ğ‘yle tanıştık ve altbaşlıklarını pek beğendik: “Payitahtımızın merasiminden sıkılan bebelerin baloncuğu.”

Biraz daha alıntı alalım:Devamı »